Słowo „podcast” stało się dziś jednym z najbardziej nadużywanych słów w świecie contentu. Podcastem jest wywiad. Podcastem jest monolog. Podcastem jest dyskusja przy kawie nagrana na telefon. Podcastem jest… właściwie wszystko.
Rynek podcastów nie jest już miejscem, gdzie wystarczy „wyjąć telefon z kieszeni i nagrać”. Był taki moment w okolicach 2017/2018 roku. Teraz jest to rynek konkurencyjny i wymagający, tak samo jak budowanie marki osobistej na Instagramie.
Nikt nie mówi „wrzucam coś na Insta”. Potrzebujesz strategii, a następnie konkretnych formatów, które mają spełniać określoną rolę w publikacji contentu.
Są to reelsy, karuzele, stories, posty statyczne. Każdy z tych formatów rządzi się innymi zasadami, trafia do innych odbiorców i wymaga innych umiejętności. Podobnie jest z podcastem. Tyle że większość twórców tego nie widzi.
Efekt?
Wywiady bez wyraźnego DNA albo monologi nie różniące się niczym od tysiąca innych. Co gorsza, większość osób po prostu… nie czuje tych formatów. Brakuje im charyzmy do prowadzenia wywiadu albo dyscypliny, żeby utrzymać uwagę słuchacza w solówce. A skoro format nie gra, nie ma wyróżnienia. A skoro nie ma wyróżnienia, nie ma słuchaczy.
Bo treść to coś zupełnie innego niż medium.
Medium to miejsce, w którym publikujesz np. Spotify, Apple Podcasts, YouTube. Treść to to, co faktycznie nadajesz, czyli: wywiad, historia, news, dramat audio. I dopóki nie zrozumiesz tej różnicy, będziesz tworzyć „kolejny typowy podcast”, który ginie w morzu innych typowych podcastów.
Obecnie nie liczy się ilość opublikowanych odcinków. Liczy się pomysł, konsekwencja i świadomość, co właściwie robisz. Sprawdź poniższą checklistę. Pozwoli Ci uniknąć wielu błędów, które kosztują początkujących podcasterów miesiące pracy bez efektów.
Zanim zaczniesz nagrywać podcast – Checklista
- Pomysł: Zastanów się, co Cię wyróżnia w tłumie i jaki cel chcesz osiągnąć dzięki publikacjom. Przemyśl, jakie kroki po drodze będą prowadzić do tego celu. Weź też pod uwagę zasoby, którymi dysponujesz: zarówno finansowe, jak i czasowe oraz ludzkie.
- Format: Wybór formatu to jedna z najważniejszych decyzji, jaką podejmiesz przed pierwszym nagraniem. Szczegółową listę formatów wraz z przykładami możesz pobrać bezpłatnie poniżej.
- Strategia: Strategia odpowiada na pytanie, co robić, aby docierać do właściwych odbiorców i poprawiać jakość pozyskiwanych słuchaczy. Przeprowadź analizę konkurencji oraz własnych materiałów marketingowych, jeśli takie posiadasz. Zdefiniuj grupę docelową i problem, który chcesz rozwiązać swoim podcastem.
8 formatów podcastowych, które warto znać:
1. Wywiad (Podcast z gościem)
W radiu/TV: Prowadzący zaprasza gościa (lub kilku) do studia, aby porozmawiać na konkretny temat, poznać jego historię lub poglądy. Często opiera się na dużej charyzmie gospodarza.
Cel: informacja, wiedza, infotainment
W podcaście (Podcast z gościem): To absolutnie najpopularniejszy format. Idealny do budowania sieci kontaktów, dzielenia się autorytetem gościa i docierania do nowych odbiorców.
Przykłady: wywiady eksperckie, rozmowy o drodze do sukcesu, luźne pogawędki znanych osób.
2. Talk-show
W radiu/TV: Prowadzący zaprasza gościa (lub kilku) do studia, aby porozmawiać na konkretny temat, poznać jego historię lub poglądy. Często opiera się na dużej charyzmie gospodarza.
Cel: informacja, wiedza, infotainment
W podcaście (Podcast z gościem): To absolutnie najpopularniejszy format. Idealny do budowania sieci kontaktów, dzielenia się autorytetem gościa i docierania do nowych odbiorców.
Przykłady: wywiady eksperckie, rozmowy o drodze do sukcesu, luźne pogawędki znanych osób.
3. Monolog / Felieton / Komentarz / Poradnik (Solo Show)
W radiu/TV: Dziennikarz wygłasza autorski komentarz do bieżących wydarzeń, dzieli się przemyśleniami w formie krótkiego felietonu lub edukuje widzów przed kamerą (np. programy popularnonaukowe).
Cel: rozrywka, wiedza, infotainment
W podcaście (Podcast solowy): Doskonały format do budowania silnej marki osobistej i pozycji eksperta. Twórca mówi prosto do mikrofonu, dzieląc się swoją wiedzą, case studies czy opiniami. Wymaga dobrego przygotowania (skryptu), aby utrzymać uwagę słuchacza w pojedynkę.
4. Reportaż / Dokument / Śledztwo (Documentary / Investigative)
W radiu/TV: Wymagający format oparty na głębokim researchu. Zawiera wypowiedzi ekspertów, świadków, nagrania z terenu i prowadzącą przez całą historię narrację (często z lektorem i budującą napięcie muzyką).
Cel: rozrywka, informacja
W podcaście (Narrative Non-Fiction / True Crime): Jedne z najbardziej wciągających i najchętniej słuchanych podcastów (szczególnie w kategorii kryminalnej). Wymagają ogromu pracy montażowej, zbierania „setek” (krótkich wypowiedzi) i świetnego warsztatu opowiadania historii (storytellingu).
5. Serwis informacyjny / Wiadomości (News Bulletin)
W radiu/TV: Krótkie, zwięzłe podsumowanie najważniejszych wydarzeń dnia z kraju, ze świata, ze sportu czy pogody.
Cel: informacja
W podcaście (Podcast newsowy / Daily): Format codzienny (lub cotygodniowy), idealny na poranne dojazdy do pracy. Oferuje skondensowaną wiedzę – np. 10 minut o nowościach w marketingu, prawie czy technologii.
6. Słuchowisko / Teatr radiowy (Audio Drama)
W radiu/TV: Fikcja, scenariusz, aktorzy, reżyseria, zaawansowane efekty dźwiękowe (Foley). W TV odpowiednikiem jest po prostu serial fabularny.
Cel: rozrywka
W podcaście (Podcast fabularny / Fiction): Coraz bardziej zyskujący na popularności format. Słuchacze pragną oderwania od rzeczywistości. Produkowane są całe seriale audio w odcinkach, od sci-fi po romanse.
7. Telefon do studia / Interakcja z widzami (Call-in Show / Q&A)
W radiu/TV: Widzowie lub słuchacze dzwonią na żywo, aby zadać pytanie ekspertowi w studiu lub podzielić się opinią na gorący temat.
Cel: wiedza
W podcaście (Q&A / Ask Me Anything): Ponieważ podcasty zazwyczaj nie są na żywo, format ten adaptuje się poprzez zbieranie pytań od społeczności (np. przez Instagram lub maila) i odpowiadanie na nie w dedykowanym odcinku. Świetne narzędzie do angażowania społeczności.
8. Magazyn (Magazine)
W radiu/TV: Program podzielony na wyraźne, stałe segmenty. Np. najpierw krótki wywiad, potem recenzja książki, a na koniec kącik kulinarny.
Cel: informacja, rozrywka
W podcaście (Podcast segmentowy): Bardzo przyjazny dla słuchacza, buduje rutynę. Odbiorca wie, czego się spodziewać. Na przykład podcast o technologii, który zawsze kończy się 3-minutowym segmentem „Aplikacja tygodnia”.
Podsumowanie
Teraz już wiesz, od czego zacząć. Zanim wyjmiesz telefon i zaczniesz szukać sprzętu, zatrzymaj się i odpowiedz sobie na jedno pytanie: co chcesz przekazać słuchaczom i dlaczego właśnie Ty masz to powiedzieć?
Format, który wybierzesz, powinien być dla Ciebie naturalny. W marketingu autentyczność jest kluczowa. Słuchacze bardzo szybko wyczuwają, kiedy ktoś nagrywa podcast, bo „tak trzeba”, a kiedy robi to, bo naprawdę ma coś wartościowego do powiedzenia.
Nie liczy się ilość odcinków, które wyprodukujesz – liczy się jakość i wytrwałość.
Dlatego kliknij w poniższy link, jeśli chcesz znaleźć swój pomysł na podcast, który dotrze do właściwych odbiorców.
Kamil Dudziński: Pomagam ekspertom i markom budować autorytet poprzez wideo. Uwielbiam tworzyć i promować treści, które realnie wpływają na życie innych. Jestem twórcą podcastu “Książki Które Uczą” i właścicielem Studia Duro. W studiu nagraniowym łączę perspektywę twórcy z okiem producenta i stratega.
